TutLive

Reakcje strąceniowe — wykrywanie jonów

Zmieszaj roztwory i zobacz, który osad się wytrąci. Dwa osady są białe — rozróżnisz je tylko po wyglądzie.

Szkoła podstawowa i liceum · działa w przeglądarce i na telefonie · bez logowania

Cel: Wytrąć trzy różne osady, rozróżnij dwa białe po wyglądzie, a jeden z nich rozłóż termicznie.

Odczynniki

Wybierz odczynnik i kliknij zlewkę — albo przeciągnij go na nią.

Zlewka 1

—

Zlewka 2

—

Zlewka 3

—

Co zrobić

  1. 1Wlej do pierwszej zlewki azotan(V) srebra, a potem chlorek sodu.
  2. 2W drugiej zlewce zmieszaj chlorek baru z siarczanem(VI) miedzi(II).
  3. 3Porównaj oba białe osady — różnią się wyglądem, nie barwą.
  4. 4W trzeciej zlewce zmieszaj siarczan(VI) miedzi(II) z wodorotlenkiem sodu, a następnie podgrzej ją palnikiem.
  5. 5Odsącz dowolny osad, żeby oddzielić go od przesączu.

Jak rozpoznać osad

SubstancjaWyglądCo oznacza
AgClbiały, serowatypotwierdza obecność jonów chlorkowych Cl⁻
BaSO₄biały, drobnokrystalicznypotwierdza obecność jonów siarczanowych(VI) SO₄²⁻
Cu(OH)₂jasnoniebieski, galaretowatycharakterystyczny dla jonów miedzi(II)
CuOczarny, proszkowatypowstaje dopiero po ogrzaniu wodorotlenku

Zapis równań

Zapis cząsteczkowy

AgNO3+NaCl→AgCl↓+NaNO3AgNO_3 + NaCl \rightarrow AgCl \downarrow + NaNO_3

Zapis jonowy pełny

Ag++NO3−+Na++Cl−→AgCl↓+Na++NO3−Ag^+ + NO_3^- + Na^+ + Cl^- \rightarrow AgCl \downarrow + Na^+ + NO_3^-

Zapis jonowy skrócony

Ag++Cl−→AgCl↓Ag^+ + Cl^- \rightarrow AgCl \downarrow

Wytrącanie wodorotlenku miedzi(II)

Cu2++2OH−→Cu(OH)2↓Cu^{2+} + 2OH^- \rightarrow Cu(OH)_2 \downarrow

Rozkład termiczny

Cu(OH)2→ T CuO+H2OCu(OH)_2 \xrightarrow{\ T\ } CuO + H_2O

Jak pyta o to egzamin

Do dwóch probówek z bezbarwnymi roztworami dodano roztwór azotanu(V) srebra. W probówce I wytrącił się biały osad, w probówce II nie zaobserwowano zmian. Podaj obserwacje i sformułuj wniosek dotyczący składu roztworu w probówce I.

Pokaż wzorcową odpowiedź

Obserwacje: w probówce I wytrącił się biały, serowaty osad, w probówce II roztwór pozostał klarowny. Wniosek: w probówce I obecne były jony chlorkowe Cl⁻, które z jonami Ag⁺ tworzą nierozpuszczalny chlorek srebra AgCl.

Wniosek

Osad mówi, jakiego jonu szukałeś. Dwóch białych osadów nie rozróżnisz po barwie — AgCl jest serowaty, a BaSO₄ drobnokrystaliczny, i właśnie o taki opis pyta polecenie egzaminacyjne.

Zachowaj swoje doświadczenia

Załóż darmowe konto

Bez podawania karty. Doświadczenia zostają darmowe niezależnie od planu.

Najczęstsze pytania

Co to jest reakcja strąceniowa?

To reakcja, w której po zmieszaniu dwóch roztworów powstaje substancja trudno rozpuszczalna w wodzie. Wypada ona z roztworu jako ciało stałe, czyli osad.

Skąd wiadomo, czy wytrąci się osad?

Z tabeli rozpuszczalności. Zamieniasz partnerów obu soli miejscami i sprawdzasz oba możliwe produkty. Jeśli któryś jest oznaczony jako nierozpuszczalny lub trudno rozpuszczalny, to on wypadnie z roztworu.

Jak odróżnić AgCl od BaSO₄, skoro oba są białe?

Po wyglądzie osadu. Chlorek srebra jest serowaty i zbija się w kłaczki, a siarczan(VI) baru jest drobnokrystaliczny i mętnieje równomiernie. Pomaga też barwa roztworu: przy wykrywaniu siarczanów za pomocą soli miedzi(II) roztwór zostaje niebieski.

Po co zapisywać równanie w formie jonowej skróconej?

Bo pokazuje samą istotę reakcji. Jony, które nie biorą udziału w tworzeniu osadu, skracają się po obu stronach — zostaje tylko to, co naprawdę się zmienia.

Czy trzeba coś instalować?

Nie. Doświadczenie działa w przeglądarce, również na telefonie, i nie wymaga zakładania konta.